Polscy naukowcy wesprą rozwój przyszłych technologii kwantowych

Od stabilniejszych komputerów kwantowych, po czujniki zdolne wykrywać minimalne zmiany grawitacji i metody obrazowania wspierające m.in. chirurgię – naukowcy zaangażowani w zwycięskie projekty wyłonione w konkursie QuantERA Call 2025, będą pracować nad kluczowymi technologiami kwantowymi. Na liście zwycięskich projektów jest 7, które realizowane będą z udziałem polskich zespołów.

Piąty konkurs sieci QuantERA został ogłoszony we wrześniu 2025 roku przez 34 organizacji finansujących badania naukowe z 29 państw i od początku cieszył się ogromnym zainteresowaniem środowiska naukowego. W naborze złożono największą w historii programu liczbę 287 wniosków - niemal trzykrotnie więcej niż w poprzednim konkursie z roku 2023. Spośród nich wyłoniono 39 zwycięskich projektów. Skala zainteresowania konkursem potwierdza rosnące znaczenie programu QuantERA dla rozwoju badań nad technologiami kwantowymi. Pokazuje również, jak ważna jest jego kontynuacja umożliwiająca utrzymanie ciągłości finansowania przełomowych projektów realizowanych w jednym z najbardziej perspektywicznych obszarów współczesnej nauki. 

W gronie laureatów jest 7 zespołów badawczych z Polski w tym 1 z polskim koordynatorem na czele. 5 projektów otrzyma finansowanie z Narodowego Centrum Nauki (zakres badań podstawowych), 1 projekt zostanie sfinansowany przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (zakres badań stosowanych), natomiast 1 z polskich zespołów, będzie finansować badania ze środków własnych.

– Realizacja konkursu Call 2025 po raz kolejny potwierdziła kluczowe znaczenie programu QuantERA dla rozwoju europejskiego ekosystemu technologii kwantowych. W konkursie złożono rekordową liczbę wniosków: 148 w temacie Quantum Phenomena and Resources oraz 139 w ramach Applied Quantum Science. Wyniki te wyraźnie pokazują ogromny zasób nowych idei i koncepcji generowanych przez międzynarodowe środowisko naukowe w obszarze technologii kwantowych. 

Dzięki zaangażowaniu instytucji finansujących badania, które przystąpiły do organizacji konkursu, a także wsparciu finansowemu ze strony Unii Europejskiej, granty otrzyma łącznie 39 spośród najwyżej ocenionych projektów w obu obszarach tematycznych. Wyniki projektów finansowanych przez QuantERA niewątpliwie przyczynią się do umocnienia pozycji Europy w globalnym wyścigu związanym z wykorzystaniem potencjału drugiej rewolucji kwantowej – podsumowuje prof. Konrad Banaszek, koordynator naukowy programu QuantERA. 

Lista nagrodzonych projektów z udziałem polskich zespołów badawczych: 

• EQUALITIES – Wydajne i odporne na błędy obliczenia kwantowe z wykorzystaniem precyzyjnych bramek logicznych na kodach kuditowych z udziałem prof. Remigiusza Augusiaka z Centrum Fizyki Teoretycznej Polskiej Akademii Nauk (we współpracy z zespołami z Austrii, Finlandii, Hiszpanii i Niemiec)
• HEMS – Kontrola ciepła i entropii w urządzeniach nadprzewodzących z udziałem dra hab. inż. Macieja Zgirskiego z Instytutu Fizyki Polskiej Akademii Nauk (we współpracy z zespołami z Finlandii, Niemiec i Włoch)
• INTEGRA – Nowe metody w interferometrii fal materii w pułapkach atomowych z udziałem dra hab. Jana Chwedeńczuka z Uniwersytetu Warszawskiego (we współpracy z zespołami z Austrii, Francji, Niemiec i Włoch)
• SDPCode – Półokreślone podstawy kodów kwantowych: zbieżność, ograniczenia i konstrukcje koordynowany przez dra Felixa Huber z Uniwersytetu Gdańskiego (we współpracy z zespołami z Francji, Niemiec i Słowenii)
• ToDiQT – W kierunku technologii kwantowych niezależnych od urządzeń z udziałem dra Felixa Huber (we współpracy z zespołami z Austrii, Belgii i Francji)
• QUASIMODO – Kwantowe symulacje z wieloskładnikowymi ultra zimnymi atomami z udziałem dr hab. Emilii Witkowskiej z Instytutu Fizyki Polskiej Akademii Nauk (we współpracy z zespołami z Francji, Hiszpanii, Litwy i Niemiec)
• QUICFIRE – QUantum Internet Components in all-FIbre REalisation for low-loss entanglement distribution z udziałem dra Michała Karpińskiego z Uniwersytetu Warszawskiego (we współpracy z zespołami z Austrii i Wielkiej Brytanii)